Die schoen past iedereen! – de kunst van het ‘Boot-Fitten’

Sportschoentherapheut Nel van Tol, Poeldijk

De oudste schoen ter wereld is in 2008 ontdekt in een grot in de Kaukasus. Deze schoen, (huidige maat 37) gemaakt uit een stuk leer van een varken of een stier dateert van 3500 voor Christus en is dus meer dan 5500 jaar oud. Het behoeft weinig uitleg dat er sindsdien veel veranderd is.

In de ongeveer 4 miljoen jaar dat de mens op aarde loopt heeft de voet 2 hoofdfuncties gehad; enerzijds moet de voet de klap opvangen van het lichaam erboven. Dit gebeurt in de landingsfase, ook wel supinatie-fase genoemd en anderzijds past de voet zich aan de ondergrond aan; de pronatie-fase. Om goed te kunnen afwikkelen dient de voet nog altijd deze twee fasen te doorlopen.

Schoenen zijn sinds die eerste schoen veel beter geworden. Zo worden alle goede wandelschoenen gebouwd op een leest. Deze leest is als het ware het geheim van de Smid. Tientallen jaren voetkennis, soms wel honderden jaren zijn er voor nodig geweest om tot de desbetreffende leest-vorm te komen. Ieder merk zal zijn eigen idee hebben van een leest-vorm, maar alle merken baseren hun leest op de Neutrale voet. De Neutrale voet is namelijk de best functionerende voet. Niet teveel supinatie en niet teveel pronatie zodat de juiste afwikkeling plaats kan vinden.

 Echter, na honderden jaren van lopen op een vlakke ondergrond zijn de meeste voeten steeds instabieler geworden. In de westerse wereld heeft 80% van de mensen een instabiele voet. Deze voeten zullen in de Pronatie-fase (aanpassing aan de ondergrond) simpelweg te ver doorschieten. Dit maakt het kopen van een goede wandelschoen tot een ingewikkelde zaak.

Daar wringt de schoen

Allereerst dient de verkoper een groot aantal merken en modellen te kennen. Deze kennis is redelijk eenvoudig op te doen door de schoenen aan te trekken en het volume (lengte- breedte- hoogte verhouding in de schoen) te analyseren. Maar met de voetvorm en de bijpassende schoen zijn we er nog niet. Voeten die instabiel zijn kunnen in de schoen ‘wringen’. Klachten waar we dan aan kunnen denken zijn onder andere:

• Drukpunten
• Blaren
• Eelt
• Likdoorns
• Eksterogen
• Zwarte teennagels (hoe instabieler de voet, hoe meer die voet tijdens belasting zal verlengen. Houdt de verkoper hier rekening mee?)
• Brandend gevoel onder de bal van de voet

• De meeste voorkomende oorzaak van voetpijn is echter een peesblad ontsteking (Fasciitis Plantaris). Deze ontstaat door het over-rekken of soms mogelijk scheuren van het peesblad onder de voet. Het peesblad loopt van het hielbot tot aan de middenvoetsbeentjes. De kleine scheurtjes veroorzaken ontstekingen en pijn in de hielregio en onder de voetboog.

Al deze klachten zijn echter (vaak) pasvorm gerelateerd. De neutrale schoen past simpelweg niet bij de instabiele voet. Wanneer wij een stevige en goed ondersteunende binnenzool dragen dan zal de botstructuur van de voet stabiliseren waarmee de overmatige pronatie en het oprekken van het peesblad verminderd. Veel van bovengenoemde klachten kunnen hiermee worden opgelost.

Maar ook de ‘keten’ (het hele lichaam), zoals fysiotherapeuten dit zo mooi noemen, wordt beïnvloed door een slechte voetstand. Wanneer de voet naar binnen rolt, zal ook de knie naar binnen draaien. Daardoor zal de heup tijdens het lopen iets zakken waarna wij onze schouder ter compensatie iets liften. Met andere woorden, veel beweging in het gehele skelet, iedere stap, iedere dag, ieder jaar, ons hele leven lang.

Een goede binnenzool zal dus niet alleen leiden tot een verbeterde pasvorm, maar zal ook de stabiliteit in het lichaam verbeteren. Verhoging van comfort, prestatie, minder pijn in gewrichten en voeten en bewezen verbetering van houding en balans kunnen hiervan een gevolg zijn.

De ene zool is de andere niet

Zacht vs. Hard

Veel fabrikanten maken de zolen zacht. Dit voelt in eerste instantie aangenaam, maar zal op lange duur vermoeiend zijn en klachten juist in de hand werken. Het skelet heeft een stevige basis nodig die goed ondersteund wordt. Ga maar eens een hele dag op een matras staan en kijk hoe moe je bent. Je voeten en spieren zullen veel harder moeten werken om het lichaam erboven stabiel te houden.

Boogondersteuning of niet?

Bij veel zolen zie je een verhoging ter hoogte van de binnenste voetboog. Deze zogenaamde boogondersteuning zal voorkomen dat de voet nog verder naar binnen rolt. Echter, volgens biomechanische principes is de oorzaak van het naar binnen rollen te vinden in een gemis van ondersteuning van het hielbot. Het is dus effectiever om het hielbot te stabiliseren. Wie heeft er wel eens een boogconstructie (zoals een oude Romeinse brug) met een pilaar in het midden gezien?

Onbelaste vs. Belaste afdruk / scan

Een van de meest stabiliserende zolen op de markt is die van Superfeet.

Northwest Podiatric Lab, die Superfeet in 1977 ontwikkeld hebben, bouwen zelf al sinds 1960 steunzolen vanuit het ‘onbelaste’ principe (voor Europese begrippen vrij ongewoon). Onbelast kan de voet namelijk in zijn ‘neutraal stand’ worden gezet; de sterkste stand van de voet. Wanneer een zool op die ‘onbelaste’ basis ontwikkeld is, dan zal zij haar werk gaan doen zodra deze belast wordt.

De juiste pasvorm vinden gaat dus veel verder dan de schoen alleen. Naast zolen spelen ook sokken een grote rol in de pasvorm. Dit laat ik voor een volgend artikel.

Goede schoenen zie ik als het huis van je voeten, de zolen als het fundament. Maar al te vaak wordt dit fundament als bijzaak / bijverkoop gezien terwijl het mijns inziens veel meer aandacht verdient.

Gelukkig heeft Van Tol Sport, voorstr 58 Poeldijk, veel schoen- en voetkennis in huis en is het tegenwoordig niet meer nodig om een vakantie / of in het dagelijkse leven /door te brengen met pijnlijke voeten.

Veel wandelplezier toegewenst!!voor info www.vantolsport.nl telefoon 0174245037